brughagedis.nl

Deze blog gaat over mezelf en mijn bezigheden



Trefwoorden

21 May, 2008 (19:30) | Bibliotheek, Boeken, trefwoorden | By: brughagedis

Vandaag heb ik een heleboel Logica boeken van trefwoorden voorzien. Dat is voor mij als niet-wiskundige een lastige klus, want je komt termen tegen als residuated lattices, substructural logics, Gödels’ incompleteness theorems, Russels’ paradox en the Law of Non-Contradiction en allerlei symbolen waarvan ik niet weet wat het allemaal betekent. In Mathematical Logic van Ian Chiswell and Wilfrid Hodges, Oxford University Press, 2007, vandaag eveneens van trefwoorden voorzien, vond ik een handig overzicht van veel gebruikte symbolen. (Zie tabel.)

SymbolenkaartDoor samenvattingen en inhoudsopgaven te bekijken, een beetje door het boek te bladeren, op termen te Googelen en te zoeken in Wikipedia probeer ik te begrijpen waar het ongeveer over gaat. Ook vergelijkbare boeken opzoeken in OPC of Picarta en bij uitgevers (Springer!) kijken wil wel helpen. Van een oud-collega (wel wiskundige!) begreep ik dat hij wachtte tot een boek in MathSciNet opgenomen was om vervolgens de trefwoorden over te nemen in de GGC. Maar zo wil ik niet werken, dus probeer ik zelf termen te bedenken. Toevallig kwam ik op de website van bol.com terecht en ontdekte dat vrijwel alle titels daar ook zijn opgenomen en van trefwoorden voorzien. Dat is een uitkomst! Niet dat ik nu uitsluitend hier op af ga, maar als ik er echt niet uitkom en als vergelijkingsmateriaal lijken ze mij prima bruikbaar. Ik weet niet precies waar die trefwoorden bij bol.com vandaan komen. Misschien zijn ze overgenomen van de uitgever of automatisch gegenereerd, maar zou het niet mogelijk zijn dat de trefwoorden in de GGC ook gewoon van de uitgevers worden overgenomen? Ik hoop dat dit in het nieuwe LBS wel gaat gebeuren. Of anders stel ik voor die af te leiden van veel voorkomende en specifieke termen uit de index. Moet toch te doen zijn? In Web of Science worden trefwoorden automatisch gegenereerd uit de titelwoorden van verwante publicaties, maar bij boeken zijn de titelwoorden vaak minder gerelateerd aan de inhoud. 

Zo moeilijk is het toekennen van trefwoorden op een onbekend vakgebied overigens niet als je een beetje begint te begrijpen waar het over gaat. Die Law of Non-Contradiction is gewoon een oude wet van Aristoteles waarin gesteld wordt dat twee beweringen niet tegelijkertijd waar en onwaar kunnen zijn. Lijkt logisch, maar dit wordt natuurlijk betwist door een deel van de logici. Wat te denken van bijvoorbeeld de bewering “Alles wat op dit blog beweert wordt is onzin”. Betekent dat dan dat ook deze bewering onjuist is? Maar dan zou de rest dus geen onzin zijn. Of is alleen deze bewering onjuist en de rest inderdaad onzin? Kortom niet duidelijk. Volgens Graham Priest kunnen beweringen tegelijkertijd zowel waar als onwaar zijn, dit heet ‘dialetheisme’. Dit lijkt mij een gevolgtrekking die je gemakkelijk uit de vaak tegenstrijdige werkelijkheid van alledag kunt afleiden: in Picarta komen 13 titels voor waaraan zowel het trefwoord “waarheid” als “liegen” is toegekend. Filosofen kunnen er een heel boek over schrijven, maar voor een trefwoordensysteem is het volkomen normaal. Dialetheisme heeft als consequentie dat het bijna onmogelijk is om iets te beweren wat niet waar is, vandaar dat ik dit laatste zonder blikken of blozen kon beweren.


View Stats